Stad Lokeren schrijft Vlaamse beiaardgeschiedenis met de eerste installatie van een "Keyboard 2000"

We hebben er een tijdje op moeten wachten, maar nu is ook België aan de beurt om een beiaardklavier te installeren volgens de maatvoering die wordt gebruikt bij het zogenaamde "Keyboard 2000", soms ook het "Strauss-keyboard" genoemd.

Tom Van Peer, stadsbeiaardier van Lokeren en adviseur van het nieuwe klavier van de beiaard van Lokeren, ging resoluut voor een grootste ommekeer, en stelde voor om het oude klavier (met Denyn-standaard) te vervangen door een Keyboard 2000. Hierbij worden alle maatvoeringen overgenomen zoals door Richard Strauss voorgesteld, met uitzondering van de diepgang van de manuaaltoetsen (4,5 cm). Ook de basnoot bes in het pedaal wordt iets dichter geplaatst naar de c-pedaal.

Na een openbare aanbesteding is dit project toegekend aan de Nederlandse firma Eijsbouts, die trouwens reeds enkele klavieren van dit type heeft afgeleverd. De installatie van het klavier is ondertussen volop aan de gang.

Onze gelukwensen aan Tom en aan de stad Lokeren voor deze belangrijke realisatie!

Keyboard 2000-klavier van de beiaard van Berea (USA),
foto uit www.carillon.org

Ter informatie: evolutie van het beiaardklavier in de laatste jaren (fragment uit voorstelling Keyboard 2000 op www.carillon.org door Bob van Wely, voormalig voorzitter van de klaviercommissie):

"Al in 1990 werd op initiatief van Todd Fair, de toenmalige stadsbeiaardier van Amsterdam en voorzitter van de BWF-klavierencommissie, in de Oude Kerk van Amsterdam een klavier geplaatst, waarin gepoogd was de twee standaarden samen te voegen. De hart-op-hart afstand van de manuaaltoetsen is hier 48 mm gekozen. Dithoudt het midden tussen de 50,8 mm van het Amerikaanse klavier en de 46 mm van het Europese. Het pedaal volgde de Amerikaanse standaard en kreeg een omvang van c1 tot a2.

Gert Oldenbeuving heeft eveneens nieuwe klavieren laten plaatsen bij de beiaarden die hij bespeelt in Nijmegen, Zutphen en Lochem met een Europees manuaal (h.o.h. afstand 46 mm) en een versmald Amerikaans pedaal (h.o.h. afstand 85 mm in plaats van de standaard 89 mm). Hij hanteerde daarmee dezelfde uitgangspunten die Strauss voor zijn Keyboard 2000 koos.

Strauss heeft het Keyboard 2000 ontwikkeld zonder deze klavieren gezien te hebben. Hij voegt de beste elementen van de bestaande standaarden samen: de compactheid van het Europese manuaal en het comfortabele Amerikaanse pedaal. Het Keyboard 2000 is zó gedimensioneerd dat de radiale en concave opstelling van de pedaaltoetsen en de positie van de scharnierpunten aan ergonomische eisen voldoen. Bovendien zijn enige handigheidjes in de maatvoering van het pedaal verwerkt, waardoor de constructief lastige radiale opstelling eenvoudig te realiseren is. De ligging van het pedaal onder het manuaal volgt de Amerikaanse standaard, omdat Strauss ervan overtuigd is dat dit de enig juiste keuze is. Het centrum van het meest bespeelde manuaalgedeelte ligt hierbij boven het centrum van het pedaal (d3 in het manuaal boven b1 in het pedaal)."

Ondertussen werd deze maatvoering toegepast op enkele nieuwe klavieren in de USA en in Nederland.

terug naar nieuws